ผมเคย คุยกับ พี่น้อง DIY บางคน ที่พัน opt ถามว่าพันอย่างไง ได้รับคำตอบ "เต็ม bobbin ก็หยุด" ผมถือว่าเป็นคำตอบระดับ classic ของ DIYer ใจสู้นะครับ
เคยเอา opt ผลงานเค้ามาฟัง ก็ฟังได้นะ แต่วัด inductance ของ primary ก็ต่ำมากๆ
แต่แน่ๆเค้าคนนั้น สร้างความไฝ่รู้เรื่องการพัน OPT ให้ผมอย่างมากครับ เหมือนเดิมไม่ได้อยากจะพันเองนะครับ แต่ใจผมอยากทำ Excel หรือเครื่องมืออื่นๆ ให้เพื่อนผมคนนั้นใช้ในการพันครับ เอาให้มันมีหลักการหน่อยนะ
ผมเคยเห็น excel ที่เป็น calculator ให้กับ การพันหม้อไฟ กับ หม้อเสียงออก อยู่ ท่านใดยังมีอยู่บ้างครับ ผมขอครับ จะรวบรวมเอาไปแนะนำ ให้เพื่อนเราท่านนั้น
เหมือนผมจะเคยเห็น ประมาณโพย การพัน OPT ของ Mr.Tube ด้วย แต่หลายปีแล้วครับ ท่านใดเก็บไว้ผมรบกวนขอด้วยครับผมไปหาความรู้ต่อ ไปเจอเวปนี้ครับ (อ้างกันไป อ้างกันมา) รู้สึกว่าสมบูรณ์ดีครับ คือ
มี 3 parameters ครบ Pri กี่ K? Sec กี่ Ohm? แล้ว จะเอา กี่ Watt (ที่จริงมีอีกตัวคือ จะเอาความถี่ต่ำลึกแค่ไหนด้วย)
แต่ไม่แน่ใจว่า ที่เค้ารวบรวมมา มัน OK มั๊ยครับ ที่มา
https://circuitfx.wordpress.com/2013/01/22/%E0%B8%AA%E0%B8%B9%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%9E%E0%B8%B1%E0%B8%99-output-transformerotopt/สูตรพัน Output Transformer(OT,OPT)
Amp
Winding Output transformer ภาค 2 ตอนจบ
หลังจากเขียนไปแล้วครั้งหนึ่ง ก็เริ่มหาข้อมูลต่อ เพราะที่ผ่านๆมาบอกตรงๆว่าผมรู้สึกกับสนกับข้อมูลก่อนหน้านี้ ว่าสรุปแล้วมันยังไงกันแน่ หลายสูตรหลายวิธีสุดท้ายผมก็ยังไม่ได้ลงมือพันอยู่ดี
ความลับไม่มีในโลก!! จริงๆแล้วสูตรการพันหม้อแปลงก็คือสูตรเดียวกันกับการพันหม้อแปลงไฟฟ้าทั่วๆไป อาจแตกต่างเฉพาะแกนเหล็กที่ใช้ และความถี่ที่ต้องการ ก็ในเมื่อเราไม่รู้ว่าแกนเหล็กแบบไหนเป็นยังไงทำไมเราไม่กับไปอิงเอาแกนเหล็กสำหรับหม้อแปลงไฟฟ้ามาทดลองใช้ดูล่ะนี่เป็นงาน DIY ไม่ใช้งานเพื่อการค้า ลองทำให้ใช้ได้สักตัวแล้วค่อยว่ากัน
หลังจากเก็บข้อมูลเพิ่มเติมก็ได้สูตรที่เข้าใจง่ายไม่ยอกย้อน เรามาเริ่มเลยละกัน
ยกตัวอย่าง ต้องการ OPT จริงต้องเรียกว่า OT(Output Transformer) เวลาไปค้นใน Google จะหา OPT ไม่เจอนะ(ฮา)
OT 4k4 : 8ohm 50w ก็แปลงจาก Impedence(Z)ไปเป็นโวลท์ซะก่อนจะได้
Vp = sqr(Zi *Po)= sqr(4400×50)= 469 Volt(แรงดันด้าน pri)
Vs =sqr(Zs *Po)= sqr(8*50)= 20 V.(แรงดันด้านSec)
พอได้แรงดันเข้าและออกแล้วก็หากระแสของขดลวดที่ต้องใช้
ขนาดขดลวดอินพุท (D1) = sqr(Po/Z) หรือ sqr (50/4400) = 100 mA.
ขนาดขดลวดเอาท์พุท (D2) = sqr(Po/Z) หรือ sqr (50/8) = 2.5 A.
หาจำนวนรอบที่ต้องพัน
(V*10^8)/(4.44*64500*(Hz)*A*

(Hz) คือความถี่ต่ำสุดที่ต้องการ ยิ่งความถี่ต่ำรอบก็เพิ่มขึ้น
(A,B) =ขนาดของ bobblin มีหน่วยเป็นนิ้ว”
(469*100,000,000)/(4.44*64500*50*1.25″*1.25″) = 2096 รอบ (Pri turn)
(20*100,000,000)/(4.44*64500*50*1.25″*1.25″) = 90 รอบ (Sec turn)
เมื่อได้รอบอินพุทแล้วก็เอาไปหารอบเอาท์พุทได้เช่นกัน N1/N2=E1/E2=20*2096/469= 89.3 ปัดเศษ = 90 รอบ
สูตรนี้สามารถเอาไปคำนวหม้อแปลงไฟฟ้าได้ โดยแทนค่า Vp =220V. และ Vs = V. ที่ต้องการและควรเผื่อขนาดของกระแสเพิ่มประมาณ10-30%
ตัวอย่าง VA = (Vp*D1)+(Vs*D2) = (469*.1)+(20*2.5) = 46.9+50 = 96.9 VA+10%= 106.59VA.
มาลองคำนวน OT ที่ผมต้องการสักลูกนึง
Input 5K : 4,8,16 ohm 5w
หลอด 6BQ5 ,Plate current 45 mA.
จากสูตร
sqr(5000*5) = 224V.(223.6V.) กระแสขดลวดให้ดูจาก data sheet = 45 mA.
sqr(4*5) = 4.5V. กระแสขดลวด = sqr(5/4) = 0.88A.
sqr(8*5) = 6.3. กระแสขดลวด = sqr(5/8) = 0.79A.
sqr(16*5) = 9V. กระแสขดลวด = sqr(5/4) = 0.55A.
หาค่า VA = (V*I)
56+3.96+5+4.95+ = 70VA.
หาขนาด bobbin = (A*B*5.58)^2 = (32*40 mm.) แปลง mm. เป็นนิ้ว (28/25.4 = 1.1023″) (40/25.4=1.5748″) = (1.1023*1.5748*5.58)^2= 93VA หรืออาจจะใช้ขนาดอื่นก็ลองคำนวนดูนะครับ
คำนวนรอบ
Primary = ( 224*10^8) /(4.44*64500*30*1.023*1.5748) = 1618 รอบ #….
Sec (4ohm) = (4.5*10^8) /(4.44*64500*30*1.023*1.5748) = 33 รอบ #25 swg.
Sec (8ohm) = (6.3*10^8) /(4.44*64500*30*1.023*1.5748) = 46 รอบ #25 swg.
Sec (16ohm) = (9*10^8) /(4.44*64500*30*1.023*1.5748) = 65 รอบ #27 swg.
#…หาขนาดลวด pri = VA*500(เซอร์คูล่ามิว)/Vin = 70*500/224 = 156.25 = ใช้ลวดเบอร์ #30 swg.
การพันควรรองฉนวนเช่นกระดาษบางๆทุกชั้น เช่น กระดาษแก้ว เป็นต้น
หวังว่าข้อมูลนี้คงเป็นประโยชน์สำหรับผู้มีความสนใจและอยากลองทำด้วยตนเองนะครับ
ถ้าผิดพลาดหรือตกหล่นก็ขออภัยมา ณ ที่นี้
อ่านเพิ่มเติมและขอขอบคุณผู้แบ่งปันตามลิ้งค์ด้านล่างนี้
http://www.htg2.net/index.php?topic=4520.0http://www.un-sound.com/board/index.php?topic=4268.0ขอบคุณครับ
effectmaker.
รวบรวม link ที่น่าสนใจ
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
http://www.aht-audio.com/slice_diy/etc/tranformer_page.htm-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------